Felsefe Yıllık Planlar
Felsefe Grubu Yıllık Planlar
Demokrasi ve İnsan Hakları Yıllık Planı
Felsefe dersi yıllık planları, Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından belirlenen öğretim programı esas alınarak hazırlanır ve liselerde genellikle 10. ve 11. sınıflarda zorunlu ders, 12. sınıfta ise seçmeli Felsefe Grubu dersleri (Mantık, Sosyoloji, Psikoloji) olarak okutulur.
Felsefe dersinin yıllık planları, sınıflara göre farklı konulara odaklanır:
10. Sınıf Felsefe Yıllık Planı (Temel Felsefeye Giriş)
10.sınıf, Felsefe ile tanışma ve temel felsefi disiplinleri tanıma aşamasıdır. İlk dönem ağırlıklı olarak felsefenin doğasına, ikinci dönem ise temel disiplinlere odaklanır.
| Dönem | Ünite Başlığı | Temel Konular ve Kavramlar |
| I. Dönem | Ünite 1: Felsefenin Doğası | Felsefenin tanımı, ortaya çıkışı ve kökeni. Felsefi düşüncenin özellikleri (Refleksif, Eleştirel, Tutarlı, Yığılımlı, Evrensel vb.). Felsefenin bireysel ve toplumsal işlevleri. |
| Ünite 2: Felsefe, Mantık ve Argümantasyon | Düşünme ve akıl yürütmeye ilişkin kavramlar (Görüş, Argüman, Önerme, Tümdengelim, Tümevarım, Analoji). Doğruluk ve Gerçeklik kavramları. Temellendirme ve sorgulama. | |
| Ünite 3: Varlık Felsefesi (Ontoloji) | Varlık felsefesinin konusu ve temel soruları. Metafizik kavramı. Varlığın mahiyeti (Gerçek varlık / İdeal varlık ayrımı). Temel varlık görüşleri (Nihilizm, İdealizm, Materyalizm, Düalizm). | |
| II. Dönem | Ünite 4: Bilgi Felsefesi (Epistemoloji) | Bilgi nedir? Bilginin imkanı problemi (Septisizm, Rölativizm). Doğru bilginin kaynağı (Rasyonalizm, Empirizm, Kritisizm, Pozitivizm). Doğruluğun ölçütleri (Uygunluk, Tutarlılık, Tümel Uzlaşım vb.). |
| Ünite 5: Ahlak Felsefesi (Etik) | Ahlak felsefesinin konusu ve temel soruları. Ahlaki eylemin amacı ve özgürlük-sorumluluk ilişkisi. Evrensel ahlak yasasının varlığını reddedenler ve kabul edenler (Hedonizm, Egoizm, Utilitarizm, Kant'ın Ödev Ahlakı). | |
| Ünite 6: Estetik ve Sanat Felsefesi | Sanat nedir? Estetik ve sanat felsefesinin temel kavramları (Güzellik, Yüce, Estetik Yargı). Sanatın ortaya çıkışı ile ilgili görüşler (Taklit, Oyun, Yaratma olarak sanat). | |
| Ünite 7: Siyaset, Din ve Bilim Felsefeleri | Siyaset felsefesinin konusu (Devlet, Egemenlik, Meşruiyet). İdeal düzen arayışları. Din felsefesinin konusu (Tanrı'nın varlığı, Kötülük problemi). Bilim felsefesinin temel görüşleri (Ürün ve Etkinlik olarak bilim). |
11. Sınıf Felsefe Yıllık Planı (Felsefe Tarihi)
11.sınıf, felsefi görüşleri kronolojik bir düzlemde inceleyerek, filozofları dönemleriyle ilişkilendirmeyi hedefler.
| Dönem | Ünite Başlığı | Temel Konular ve Kavramlar |
| I. Dönem | Ünite 1: MÖ 6. Yüzyıl – MS 2. Yüzyıl Felsefesi | Felsefenin Antik Yunan'da ortaya çıkışı ve özellikleri. İlk filozoflar (Arkhe problemi: Thales, Herakleitos, Demokritos). Sistem kurucular: Sokrates, Sofistler (Bilgi ve Ahlak). Platon ve Aristoteles'in Varlık, Bilgi ve Değer anlayışları. |
| Ünite 2: MS 2. Yüzyıl – MS 15. Yüzyıl Felsefesi | Hristiyan ve İslam felsefesinin ortaya çıkışı, temel problemleri ve karakteristik özellikleri. Akıl-İnanç ilişkisi problemi. Tümeller Tartışması (Kavram realizmi, Nominalizm, Konseptüalizm). Önemli İsimler: Augustinus, Aquinalı Thomas, Farabi, İbn-i Sina, İbn-i Rüşd. |
|
| II. Dönem | Ünite 3: 15. Yüzyıl – 17. Yüzyıl Felsefesi | Skolastik düşünceden Modern düşünceye geçiş. Rönesans ve Reform hareketlerinin felsefeye etkisi. Bilimsel yöntem arayışları: Rasyonalizm (Descartes), Empirizm (Locke, Hume). Siyaset Felsefesi (Machiavelli). |
| Ünite 4: 18. Yüzyıl – 19. Yüzyıl Felsefesi | Aydınlanma Felsefesinin ilkeleri (Özgürlük, Akılcılık, İlerleme). Sanayi Devrimi ve Fransız İhtilali'nin etkisi. Kant'ın Kritisizmi ve bilgi anlayışı. Romantizm ve İdealizm (Hegel). Faydacılık (Bentham, Mill). |
|
| Ünite 5: 20. Yüzyıl Felsefesi | 20. yüzyılın temel felsefi problemleri ve akımları. Önemli Akımlar: Fenomenoloji (Husserl), Varoluşçuluk (Sartre, Camus), Mantıkçı Pozitivizm (Viyana Çevresi), Hermeneutik (Yorum Bilimi). |
Önemli Not: 12. sınıfta okutulan Mantık, Sosyoloji ve Psikoloji dersleri için de benzer şekilde, üniteler konulara ayrılarak yıllık planlar oluşturulur. Örneğin, Mantık dersi için Klasik Mantık (Kavram, Önerme, Kıyas) ve Sembolik Mantık (Eklemler, Niceleme) şeklinde bir dağılım yapılır.